Błąd w świadectwie energetycznym: co zrobić, gdy wskaźnik EP wygląda podejrzanie (2026)
Gdy EP w świadectwie wydaje się za wysokie lub za niskie, najpierw porównaj dane wejściowe ze stanem budynku, potem poproś o wyjaśnienie osobę, która świadectwo sporządziła. Jeśli to nie pomoże, art. 36 ustawy pozwala złożyć do ministra wniosek o weryfikację świadectwa. Wniosek składa się po stwierdzeniu nieprawidłowości, więc warto wskazać, co konkretnie się nie zgadza.
Krótka odpowiedź
Zanim uznasz, że świadectwo jest błędne, ustal, co dokładnie się nie zgadza. Wysokie EP samo w sobie niczego nie dowodzi: stary dom ogrzewany prądem ma wysoki wskaźnik, bo prąd z sieci liczy się ze współczynnikiem 2,5. Podejrzane są dwie sytuacje: dane wejściowe niezgodne z budynkiem (powierzchnia, rok budowy, źródło ciepła) oraz wskaźniki niespójne ze sobą. Wtedy kolejność jest prosta: sprawdź dokument, poproś o wyjaśnienie osobę, która go sporządziła, a gdy to nie pomoże, złóż wniosek o weryfikację na podstawie art. 36 ustawy o charakterystyce energetycznej budynków.
Skąd się biorą błędy w EP
Wskaźnik EP liczy się z danych o budynku, które podaje zleceniodawca albo zbiera osoba sporządzająca świadectwo. Wynik jest więc tak dobry, jak te dane. Najczęściej warto zweryfikować:
- powierzchnię ogrzewaną (zawyżona lub zaniżona zmienia wskaźniki, które liczy się na m²),
- rok budowy i stan przegród: ocieplenie, okna, dach lub strop,
- źródło ciepła i nośnik energii: gaz, prąd, węgiel, sieć ciepłownicza, pompa ciepła,
- ciepłą wodę i wentylację, o których zleceniodawca często zapomina,
- adres i rodzaj obiektu: czy świadectwo dotyczy całego budynku, czy lokalu (różnicę wyjaśnia poradnik Świadectwo budynku a świadectwo lokalu).
Pomyłka w źródle ciepła zmienia wynik najmocniej, bo każdy nośnik ma inny współczynnik nakładu energii pierwotnej. Pokazuje to poradnik Jak obniżyć wskaźnik EP domu: dla prądu z sieci wynosi on 2,50, dla gazu 1,10, dla biomasy 0,20.
Jak ocenić, czy wynik jest wiarygodny
Trzy szybkie kontrole, które nie wymagają obliczeń audytora.
1. Czy wskaźniki są ze sobą spójne. EP powstaje z energii końcowej (EK) pomnożonej przez współczynniki nośników. Dom ogrzewany wyłącznie prądem powinien więc mieć EP wyraźnie większe od EK, mniej więcej 2,5 razy. Przy gazie EP jest bliskie EK pomnożonemu przez 1,1. Jeśli wynik mocno odbiega od takiej proporcji, zapytaj, jakie nośniki przyjęto.
2. Czy wynik mieści się w typowym zakresie. Mediana EP dla lokali w rejestrze wynosi 94 kWh/(m²·rok), a dla całych budynków 94. Najgorsze 20% świadectw zaczyna się od 161 kWh/(m²·rok). Wynik poza zakresem nie jest dowodem błędu, ale jest powodem, by przejrzeć dane wejściowe. Jak czytać te pasma, opisuje poradnik Jaki wskaźnik EP jest dobry.
3. Czy pasuje do budynku. Dla domu bez świadectwa pierwsze oszacowanie da kalkulator EP. To wynik orientacyjny, więc służy do wychwycenia rażących rozbieżności, a nie do podważania dokumentu.
Co zrobić krok po kroku
- Sprawdź numer świadectwa w rejestrze. Prawdziwy dokument ma numer nadany w systemie, a jego dane widać w wykazie (zob. Jak sprawdzić świadectwo w rejestrze). Wykaz zawiera m.in. adres, datę wystawienia, termin ważności i wskaźniki rocznego zapotrzebowania na energię (art. 32).
- Porównaj dane ze świadectwa z budynkiem. Zwróć uwagę na powierzchnię, źródło ciepła i rok budowy. Zapisz każdą rozbieżność osobno.
- Napisz do osoby, która sporządziła świadectwo. Wskaż konkretne dane i dołącz dokument potwierdzający stan faktyczny, np. projekt, fakturę za wymianę kotła albo wypis. W praktyce wiele pomyłek wyjaśnia się na tym etapie. Ustawa nie opisuje tej ścieżki, więc to propozycja, a nie obowiązek.
- Sprawdź uprawnienia wykonawcy. Świadectwo może sporządzić tylko osoba wpisana do wykazu osób uprawnionych (art. 16a i 17), co opisuje poradnik Jak sprawdzić uprawnienia audytora.
- Złóż wniosek o weryfikację. Gdy wyjaśnienia nie wystarczą, minister dokonuje weryfikacji na wniosek właściciela, zarządcy, zleceniodawcy albo podmiotu, który otrzymał świadectwo przy sprzedaży lub najmie (art. 36 ust. 2). Wniosek wymaga stwierdzenia nieprawidłowości (ust. 3), więc opisz je konkretnie: które dane, w którym miejscu dokumentu i jakie jest ich właściwe brzmienie.
Kiedy sprawa wykracza poza błąd w obliczeniach
Ustawa przewiduje grzywnę dla osoby, która sporządza świadectwo, nie spełniając wymagań z art. 17 lub nie będąc wpisaną do wykazu, oraz dla tego, kto przekazuje jako świadectwo dokument sporządzony poza systemem (art. 41 ust. 1 pkt 1 i 2). Orzekanie odbywa się według przepisów kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (art. 42). Wysokości grzywny ustawa nie podaje. To inna sytuacja niż zwykła pomyłka w danych, więc jeśli podejrzewasz fałszywy lub nieuprawniony dokument, zacznij od sprawdzenia numeru i uprawnień w rejestrze.
Co zrobić, gdy świadectwo jest potrzebne na już
Błąd nie zawiesza obowiązków wobec drugiej strony. Przy sprzedaży albo najmie świadectwo musi być, a o jego dostarczeniu rozstrzygają art. 11 i 13 ustawy (szczegóły: Czy notariusz odmówi aktu bez świadectwa). Jeśli widzisz oczywistą pomyłkę, najszybciej będzie ją wyjaśnić z wykonawcą, zamiast czekać na wynik wniosku. Nowe świadectwo zamówisz w porównaniu ofert.
Źródła
- Ustawa z dnia 29 sierpnia 2014 r. o charakterystyce energetycznej budynków, tekst jednolity: Dz.U. z 2024 r. poz. 101 — art. 4, 11, 13, 16a, 17, 32, 36, 37, 41, 42. Brzmienie art. 32, 36, 37, 41 i 42 zweryfikowane 02.11.2026.
- Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii zmieniające rozporządzenie w sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej: Dz.U. 2023 poz. 697 — współczynniki w_i (załącznik nr 1, tabela 1).
- Centralny rejestr charakterystyki energetycznej budynków (MRiT), dane z serwisu dane.gov.pl; sposób liczenia median: Metodologia.
Pytania i odpowiedzi
Kto może złożyć wniosek o weryfikację świadectwa?
Właściciel lub zarządca budynku albo lokalu, osoba ze spółdzielczym prawem do lokalu, podmiot, który zlecił świadectwo, oraz podmiot, który otrzymał je przy zbyciu lub najmie (art. 36 ust. 2 pkt 1 ustawy). Weryfikacja może też nastąpić z urzędu.
Kiedy można złożyć wniosek o weryfikację?
Po stwierdzeniu nieprawidłowości w dokumencie przez uprawnioną osobę lub podmiot (art. 36 ust. 3). Sama niechęć do wyniku nie wystarcza, dlatego we wniosku wskaż, które dane lub obliczenia uważasz za błędne.
Co sprawdza minister podczas weryfikacji?
Prawidłowość i rzetelność sporządzenia świadectwa, z uwzględnieniem przepisów techniczno-budowlanych i zasad wiedzy technicznej (art. 36 ust. 1). Szczegółowy sposób i zakres weryfikacji ma określać rozporządzenie wydane na podstawie art. 37.
Czy wysokie EP oznacza, że świadectwo jest błędne?
Nie. Wysokie EP bywa wynikiem prawdziwych cech budynku, np. słabej izolacji albo ogrzewania prądem, które ma współczynnik nakładu energii pierwotnej 2,5. Podejrzenie błędu uzasadniają raczej dane niezgodne ze stanem faktycznym albo wynik wyraźnie niespójny z pozostałymi wskaźnikami.
Czy świadectwo sporządzone poza rejestrem jest ważne?
Od 28 kwietnia 2023 r. świadectwo sporządza się w systemie teleinformatycznym rejestru (art. 4 ust. 3). Przekazanie jako świadectwa dokumentu sporządzonego niezgodnie z tym przepisem jest zagrożone grzywną (art. 41 ust. 1 pkt 2). Numer świadectwa sprawdzisz w rejestrze.
Czy energometr.pl sprawdzi moje świadectwo?
Nie. Serwis pokazuje statystyki zbiorcze z rejestru oraz orientacyjny kalkulator EP, więc nie ocenia pojedynczych dokumentów. Wniosek o weryfikację składa się do ministra.